İçeriğe geç

Boşanmada Çocuğun Velayeti Kime Verilir? Güncel Rehber (2026)

Boşanmada çocuğun velayeti nasıl belirlenir? Mahkeme kararında hangi kriterler dikkate alınır? Velayet hangi durumda babaya verilir? Çocuğun velayeti hangi durumlarda anneye verilmez ? Güncel bilgiler için hemen okuyun.

Makale İçindekiler

Boşanmada Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

Hakim, velayet kararını verirken çocuğun üstün yararı ilkesini esas alır. Bu kapsamda dikkate alınan faktörler:

  • Çocuğun yaşı: Boşanmada çocuğun velayeti genellikle küçük yaşta çocuklarda anneye verilir, ancak istisnai durumlarda babaya da verilebilir.
  • Ebeveynin yaşam koşulları: Barınma, güvenlik, eğitim imkânları.
  • Maddi ve manevi yeterlilik: Gelir durumu tek başına belirleyici değildir.
  • Çocuğun psikolojik durumu ve alıştığı çevre : Velayet davasında, boşanmada çocuğun velayeti için sunulan deliller ve sosyal inceleme raporları büyük önem taşır.
  • Kardeşlerin ayrılmaması ilkesi. Hakimler, boşanmada çocuğun velayeti konusunda karar verirken çocuğun yaşı, ihtiyaçları ve ebeveynin yaşam koşullarını dikkate alır.
  • Çocuğun görüşü: 8 yaş ve üzeri çocukların fikri dikkate alınır. Boşanmada çocuğun velayeti, mahkeme tarafından çocuğun üstün yararı gözetilerek belirlenir.

Velayet Davası Ne Kadar Sürer?

Velayet davalarının süresi; dosyanın kapsamına, sosyal inceleme raporlarına, tanık dinlenmesine ve mahkemenin iş yüküne bağlı olarak değişir. Uygulamada ortalama bir velayet davası 6 ay ile 12 ay arasında sonuçlanmaktadır. Dosya karmaşıklaştıkça bu süre uzayabilmektedir.

Velayet Davasından Sonra Velayet Değiştirilebilir mi?

Evet. Mahkeme kararı kesinleşmiş olsa dahi, çocuğun yaşam koşullarında esaslı ve sürekli bir değişiklik meydana gelirse velayet yeniden düzenlenebilir. Bu değişiklik çocuğun üstün yararını etkiliyorsa velayetin değiştirilmesi mümkündür.

Velayet Davası Masraflarını Kim Öder?

Yargılama giderleri ve avukatlık ücreti kural olarak davayı kaybeden tarafa yüklenir. Ancak mahkeme, tarafların kusur durumuna göre giderlerin paylaşılmasına da karar verebilir.

Velayet Davasında Arabuluculuk Zorunlu mu?

Boşanma sürecinde açılan velayet davalarında arabuluculuk şartı yoktur.
Ancak evlilik dışı doğan çocuklar için açılan velayet davalarında önce zorunlu arabuluculuk sürecinin tüketilmesi gerekir.

Aldatma Velayeti Etkiler mi?

Aldatma tek başına velayet sonucunu belirlemez. Mahkeme, ebeveynlerin kusurundan çok çocuğun bedensel, ruhsal ve sosyal gelişimini esas alır. Aldatma çocuğun menfaatini doğrudan etkilemiyorsa velayet kararında belirleyici olmaz.

Velayet Davasında Pedagog Çocuğa Ne Sorar?

Pedagog çocuğun:

  • Kiminle yaşamak istediğini
  • Ev ve okul düzenini
  • Ebeveynleriyle ilişkisini
  • Kendisini güvende hissedip hissetmediğini
    yaşına ve gelişim düzeyine uygun sorularla değerlendirir.

14 Yaşındaki Çocuğun Velayeti

14 yaşındaki çocuğun görüşü artık yüksek önem taşır. Ancak tek başına belirleyici değildir; mahkeme çocuğun yararını bütüncül olarak değerlendirir.

7 Yaşındaki Erkek Çocuğun Velayeti

Bu yaş grubunda mahkeme, çocuğun:

  • bakım ihtiyacını,
  • psikolojik bağlarını,
  • eğitim ortamını
    hangi ebeveynin daha sağlıklı sağlayacağını esas alır.

Velayet İçin Pedagog Görüşmesi Nedir?

Velayet davalarında çocuğun üstün yararının belirlenebilmesi için mahkeme, çocuğun görüşüne ve yaşam koşullarına ilişkin uzman değerlendirmesine başvurur. Bu amaçla yapılan incelemeye pedagog görüşmesi ve sosyal inceleme raporu süreci denir.

Ayırt etme gücüne sahip çocuk, hâkim tarafından doğrudan duruşmada dinlenebileceği gibi; çocuğun psikolojik olarak zarar görmemesi için çoğu zaman mahkeme dışında, uzman kişiler aracılığıyla da görüşü alınabilir. Bu süreçte çocuğun görüşünü almakla görevli kişiler arasında pedagog, psikolog, sosyal çalışmacı, çocuk gelişim uzmanı, doktor ve gerekli hâllerde çocuğu temsil eden avukat bulunabilir.

Velayet hakkında karar verilmeden önce sosyal inceleme raporu düzenlenmesi uygulamada hayati önem taşır. Çocuğun yaşam düzeni, ebeveynlerin barınma şartları, eğitim imkânları, sosyal çevresi ve psikolojik durumu bu raporda ayrıntılı şekilde değerlendirilir. Uygulamada sosyal inceleme raporu alınmaksızın verilen velayet kararları sıklıkla bozma sebebi olmaktadır.

İdrak çağındaki çocuk; eğitim, kültür ve yaşam koşulları bakımından hangi ebeveynle yaşamak istediği konusunda bilgilendirilir ve görüşü alınır. Ardından uzman bilirkişiler, anne ve babanın barınma ve yaşam şartlarını da inceleyerek kapsamlı bir rapor hazırlar. Mahkeme, bu raporu ve dosyadaki tüm delilleri birlikte değerlendirerek velayet hakkında karar verir.

Velayet Davasında Kaç Yaşındaki Çocuğa Sorulur?

Türk Medeni Kanunu, çocuğun olgunluğu ölçüsünde görüşüne değer verilmesini esas alır. Ayırt etme gücüne sahip olan çocuğun, kendisini ilgilendiren uyuşmazlıklarda görüşünün alınması kuraldır. Bu uygulamanın amacı, çocuğun üstün yararını korumaktır.

Ancak çocuğun görüşünün alınması, onu baskı altına alan veya psikolojik olarak zorlayan bir uygulamaya dönüşmemelidir. Çocuğun yararına olmadığı durumlarda veya çocuğun zarar göreceği açıkça anlaşılıyorsa bu süreç sınırlandırılabilir. Mahkemeler bu dengeyi titizlikle gözetir.

Pedagog Babaya / Anneye Ne Sorar?

Pedagog her iki ebeveyne de:

  • çocuğun günlük bakımı,
  • okul ve sosyal yaşamı,
  • sağlık ve gelişim takibi,
  • ebeveynlik yaklaşımı
    hakkında ayrıntılı sorular yöneltir.

Geliri Olmayan Anneye Velayet Verilir mi?

Evet. Ekonomik durum tek başına belirleyici değildir. Önemli olan çocuğun bakım, sevgi ve güven ihtiyacının sağlanmasıdır. Velayet hakkı, çocuğun fiziksel, duygusal ve maddi ihtiyaçlarının karşılanmasını sağlayacak ebeveyne verilir. TMK m. 336 uyarınca, velayet çocuğun menfaatine göre düzenlenir ve ekonomik güç, bu menfaatin bir unsuru olarak mahkemece araştırılır. Sosyal ve ekonomik durum araştırması, velayet kararlarında kritik bir delildir. Geliri olmayan bir ebeveyn, çocuğun bakımını sağlayamayacağı gerekçesiyle velayetten mahrum kalabilir; ancak bu mutlak bir kural olmayıp, diğer ebeveynin durumu, çocuğun yaşı ve bağları gibi faktörlerle dengelenir.

Hangi Hallerde Anneye Velayet Verilmez?

Annenin çocuğun güvenliğini, sağlığını veya gelişimini ciddi biçimde tehlikeye sokan davranışları mevcutsa velayet anneye verilmez.

Aldatmada Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

Aldatma, velayet kararında tek başına belirleyici bir kriter değildir. Mahkeme, ebeveynlerin kusurundan çok çocuğun bedensel, ruhsal ve sosyal gelişimini esas alır. Aldatma davranışı çocuğun güvenliğini, psikolojisini veya yaşam düzenini doğrudan etkilemiyorsa velayet sonucunu tek başına değiştirmez.

Anne Evlenirse Velayet Babaya Verilir mi?

Hayır. Annenin yeniden evlenmesi otomatik olarak velayetin babaya geçmesine yol açmaz. Ancak yeni evlilik ortamının çocuğun düzenini, güvenliğini veya psikolojisini olumsuz etkilemesi halinde mahkeme velayet düzenlemesini yeniden değerlendirebilir.

Alkol Kullanan Anneye Velayet Verilir mi?

Alkol kullanımının çocuğun bakımını ve güvenliğini tehlikeye soktuğu tespit edilirse velayet anneye verilmez. Burada önemli olan alkol kullanımı değil, bunun çocuğun yaşamına yansıyan etkileridir.

Anne veya Baba Vefat Ederse Velayet Kime Verilir?

Ebeveynlerden birinin vefatı halinde velayet kural olarak hayatta kalan ebeveyne geçer. Her iki ebeveyn de vefat etmişse mahkeme, çocuğun en sağlıklı koşullarda yetişebileceği kişiyi veya vasiyi belirler.

Psikolojik Sorunları Olan Ebeveyne Velayet Verilir mi?

Ebeveynin psikolojik durumunun çocuğun güvenliği ve gelişimi açısından risk oluşturduğu hallerde velayet o ebeveyne verilmez. Mahkeme bu değerlendirmeyi uzman raporlarına dayanarak yapar.

Velayet Davasında Çocuğa Ne Tür Sorular Sorulur ?

Çocuğa yöneltilen sorular;

  • kiminle yaşamak istediği,
  • her iki ebeveynle ilişkisi,
  • okul durumu,
  • günlük yaşam düzeni,
  • kendini nerede güvende hissettiği
    gibi konuları kapsar. Amaç çocuğun gerçek ihtiyaçlarını tespit etmektir.

Velayet Davasında Çocuğun Yaşı Hakimin Kararında Ne Kadar Etkilidir?

Çocuğun yaşı büyüdükçe görüşünün ağırlığı artar. Özellikle 12 yaş ve üzerindeki çocukların görüşleri ciddi şekilde dikkate alınır. Ancak hâkim, nihai kararı her zaman çocuğun üstün yararına göre verir.

Velayet Davasında Çocuğun İfadesi Nasıl Alınır?

Çocuğun beyanı çoğunlukla uzman eşliğinde, baskıdan uzak ve çocuğun psikolojisine uygun bir ortamda alınır. Amaç, çocuğun kendini güvende hissederek görüşünü açıklamasını sağlamaktır.

Velayet Davasında Çocuğun Psikolojik Durumu Nasıl Değerlendirilir?

Mahkeme, sosyal hizmet uzmanı, pedagog veya psikolog raporlarıyla çocuğun:

  • ruhsal durumu,
  • ebeveynlerle bağı,
  • yaşadığı ortamın sağlıklılığı
    gibi unsurları değerlendirir ve kararını bu veriler üzerinden oluşturur.

1. Anlaşmalı Boşanmada Çocuğun Velayeti Nasıl Belirlenir?

Boşanmada çocuğun velayeti konusunda anlaşan iki ebeveyn

Boşanma davalarında, tarafların çocukların geleceği hakkında yaptıkları düzenlemeler büyük önem taşır. Hâkim, ebeveynler tarafından sunulan bu planı sadece şekli bir onay olarak görmez; çocukların ve aile bireylerinin menfaatlerini gözeterek gerekli gördüğü değişiklikleri yapma yetkisine sahiptir. Ancak unutulmamalıdır ki, boşanmanın gerçekleşebilmesi için bu değişikliklerin her iki ebeveyn tarafından da kabul edilmiş olması gerekir. Bu uygulama, çocukların boşanma sürecinden doğabilecek zararlarının en aza indirilmesini amaçlar.

ocukların durumu ifadesi, sadece velayetin kime verileceğiyle sınırlı kalmaz. Aynı zamanda, çocuğa ödenecek iştirak nafakası miktarı ve velayet hakkı kaldırılan taraf ile çocuk arasındaki kişisel ilişkinin nasıl şekilleneceğini de içerir. Boşanma anına kadar çocuk, yasal olarak anne ve babasının ortak velayeti altındadır. Ancak boşanma gerçekleştiğinde, velayet çoğunlukla bir ebeveyne verilir ve bu kararı mahkeme verir.

Ancak, velayet hususunda hâkimin takdir yetkisi olması nedeniyle eşler velayete ilişkin anlaşma yapmayarak konuyu hâkimin takdirine bırakamaz (Hoşlan, 2021, s.214; Atmaca, 2019, s.82, 56).

Anlaşmalı boşanmaya ilişkin diğer tüm detayları öğrenmek için tıklayın.

Protokolde velayet nasıl düzenlenir?

Boşanmada çocuğun velayetine ilişkin velayet sürecinde tarafların çocukların geleceğine dair açık ve detaylı bir protokol hazırlaması, ileride yaşanabilecek anlaşmazlıkları önler. TBK m. 166/III’e göre anlaşmalı boşanma protokolünde “çocukların durumu” da yer almalıdır. İşte protokolde çocuklara ilişkin mutlaka yer alması gereken kritik konular:

a. İştirak Nafakası

Çocuğun bakım ve eğitim masraflarını karşılamak üzere ödenecek iştirak nafakasının tutarı, ödeme şekli ve süresi net olarak belirlenmelidir.

  • Nafakanın hangi dönemlerde ve ne şekilde ödeneceği, gecikme durumunda uygulanacak yaptırımlar açıkça yazılmalıdır.
  • Ayrıca, ileride ihtiyaçlar doğrultusunda nafakanın artırılması gerektiğinde hangi oranda ve nasıl yapılacağı da protokolde belirtilmelidir.

b. Görme (Kişisel İlişki) Süresi

Çocuğun velayeti olmayan ebeveynle geçireceği zaman dilimleri protokolde ayrıntılı olarak kararlaştırılmalıdır.

  • Görme süresi yıllık, aylık, haftalık olarak belirlenebilir.
  • Resmi tatiller, bayramlar ve yaz tatilleri için özel düzenlemeler yapılması faydalıdır.

c. Masrafların Paylaşımı

Çocuğun eğitim, sağlık, kıyafet ve diğer ihtiyaçlarına ilişkin masrafların hangi oranlarda ve nasıl paylaşılacağı detaylandırılmalıdır.

  • Olağanüstü masrafların (örneğin hastane harcamaları) karşılanma şekli net olmalıdır.
  • Masrafların belgelenmesi ve ödemelerin takibi için prosedür belirlenmelidir.

d. Nafakanın Artırılma Koşulları

Boşanmada çocuğun velayeti konusundaki protokolde, nafakanın artış oranı ve hangi durumlarda (enflasyon, çocuğun ihtiyaçlarının artması gibi) yeniden düzenlenebileceği açıkça yer almalıdır.

  • Böylece taraflar gelecekte yaşanabilecek anlaşmazlıkların önüne geçer.

e. Çocuğun Yaşayacağı Ev ve Adres Bilgileri

Çocuğun ikamet edeceği il ve ilçe protokolde açıkça belirtilmelidir.

Detaylı ve açık hazırlanmış bir anlaşmalı boşanma protokolü, tarafların hak ve yükümlülüklerini netleştirir, çocukların huzurlu ve sağlıklı bir ortamda büyümesine katkı sağlar. Bu nedenle, anlaşmalı boşanma protokollerinin de iptali çok zor olduğundan mutlaka uzman desteği alınız.

Hâkim anlaşmalı boşanma velayet protokolüne müdahale edebilir mi?

Evet. Anlaşmalı boşanma davalarında hâkimin, çocukların menfaatini gözetirken karar vermesi zorluklar içerir. Çünkü diğer boşanma türlerinde hâkimin elinde somut olaylar ve deliller vardır; bu sayede her iki ebeveyn hakkında sağlam bir kanaat oluşturabilir. Fakat anlaşmalı boşanma durumunda, mahkemenin önüne evliliğin nasıl sona erdiğine dair bir olgu sunulmaz. Dolayısıyla hâkim, çocuğun geleceğini doğru biçimde belirlemek için kendi inisiyatifini kullanarak derinlemesine araştırma yapmak zorundadır.

Mahkeme, çocukların üstün yararını sağlamak adına tarafların beyanlarının ötesinde ek bilgi toplamalı, gerekirse sosyal inceleme ve pedagog raporları almalıdır. Bu süreçte hâkim, çocukların yaşam koşullarını, ebeveynlerin tutumlarını ve çevresel faktörleri dikkatle değerlendirmelidir. Böylece, çocuğun gelişimine en uygun velayet kararı verilir. Boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili süreçte adımlarınızı doğru atmak için destek alın! Hemen WhatsApp’tan iletişime geçin: Buraya tıklayın

Ortak velayet mümkün mü?

Anlaşmalı boşanma davalarında, taraflar çocukların velayetinin ortak olması konusunda anlaşabilir ve bu hususu protokolde açıkça belirtebilirler. Ancak boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili protokolde velayetin ortak olduğunun yazılması, çocuğun hangi ebeveynle birlikte yaşayacağını belirtme zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Çocuğun hangi evde kalacağı net şekilde kararlaştırılır ve diğer ebeveynle kişisel ilişki kurulması için belirli gün ve saatler tanımlanır.

Ortak velayet, çocuğu yanında yaşamayan ebeveynin onu istediği zaman görme hakkını otomatik olarak sağlamaz. Çocuğun kişisel ilişki kurma hakları, tarafların anlaşması doğrultusunda ya da mahkeme kararıyla belirlenen programlara bağlıdır.

Boşanma protokollerinde özellikle iştirak ve yoksulluk nafakası gibi hayati konular doğru şekilde kararlaştırılmadığında, ileride ciddi mağduriyetler yaşanabiliyor. Ne yazık ki birçok kişi, nafaka miktarını ya eksik belirliyor ya da artış oranı gibi önemli detayları göz ardı ediyor.

Sonradan düzeltmeye çalıştıklarında ise hem hukuki süreç uzuyor hem de çocukların veya tarafların yaşam standartları olumsuz etkileniyor. Bu aşamada bize başvuran müvekkiller oluyor, ancak çoğu zaman artık çok geç kalınmış oluyor.

👩‍⚖️ Anlaşmalı ya da çekişmeli boşanma sürecindeyseniz, nafaka, velayet, mal paylaşımı gibi kritik başlıklarda mutlaka uzman bir avukattan destek alın. Profesyonel hukuki danışmanlık, ileride telafisi mümkün olmayan kayıpların önüne geçer.

📞 Hemen danışmak için tıklayın:
👉 Avukat Desteği Alın

2. Boşanmada Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

boşanma sonrası velayete karar vermeye çalışan üzgün bir aile

Türk Medeni Kanunu’nun 336. maddesine göre, boşanma öncesinde çocuklar anne ve babalarının müşterek velayeti altındadır. Ancak boşanmada çocuğun velayeti, genellikle bir ebeveyne verilir ve bu kararı mahkeme verir. Burada hâkimin temel önceliği, çocuğun menfaatini korumaktır.

Normal boşanma davalarında hâkim, boşanma sebebini ortaya koyan deliller ve olaylar sayesinde taraflar hakkında net bir kanaat oluşturur. Bu kanaat doğrultusunda, çocuğun iyiliğine en uygun olacak velayet kararını verir. Ancak anlaşmalı boşanmalarda durum farklıdır: Çünkü taraflar evliliğin neden sona erdiğine dair mahkemeye bilgi sunmazlar. Bu da hâkimin karar vermesini zorlaştırır çünkü somut delil ve olaylara ulaşamaz.

Bu nedenle hâkim, özellikle çocuğun yararını korumak amacıyla, kendi inisiyatifiyle (re’sen) detaylı araştırmalar yapmalı ve çocuğun geleceğini en iyi şekilde garanti altına alacak kararı vermelidir.

Hukukçu Erdem’in(ERDEM, s. 137) vurguladığı gibi, eğer taraflar çocukların velayetini bir mal paylaşımı gibi bölüştürür veya velayetin verilmediği ebeveynle çocuk arasındaki kişisel ilişki çocuğun iyiliğine zarar veriyorsa, hâkimin devreye girmesi şarttır.

Örneğin;

  • Küçük yaşta iki çocuğun birinin anneye, diğerinin babaya verilmesi,
  • Velayeti olmayan ebeveynle her hafta sonu veya tüm tatillerde görüşme düzeninin çocuk açısından uygun olmaması,

gibi durumlar çocuğun menfaatine aykırıdır ve mahkemece düzeltilmelidir.

Nafaka ve Boşanmada Çocuğun Velayet İlişkisi

Boşanma protokolünde çocuğun durumu ile ilgili yapılan düzenlemeler, iştirak nafakasını da kapsar. Ancak Yargıtay’ın bir kararına göre, taraflar protokolde iştirak nafakası konusunda bir anlaşmaya yer vermezlerse, boşanma kesinleştikten sonra velayeti elinde bulunduran ebeveyn, iştirak nafakasını talep etme hakkına sahiptir.

Diğer bir deyişle, iştirak nafakasıyla ilgili açık bir hüküm olmadan boşanma gerçekleşse bile, bu nafaka talebi sonradan gündeme gelebilir.

Yargıtay’a göre, çocukla kurulan kişisel ilişki (görme hakkı) konusunda yapılan temyiz başvuruları, anlaşmalı boşanmanın temel şartlarını değiştirmez ve bozulmasına yol açmaz.

Ancak bazı karar metinlerinde, özellikle karşı oy görüşlerinde, kişisel ilişkinin temyiz edilmesi durumunda anlaşmalı boşanma şartlarının geçerliliğinin sona erebileceği belirtilmiştir. Bu durum hâkimlerin ve hukukçuların değerlendirmesine bağlı olarak farklı yorumlanabilir. Velayet hakkınızı korumak için boşanmada çocuğun velayetiyle alakalı profesyonel yardım alın!
WhatsApp üzerinden ulaşın

Çocuğun Velayeti Hangi Durumlarda Babaya Verilir?

  • Annenin yaşam tarzının çocuğun gelişimine zarar vermesi.
  • Annenin vefatı veya fiil ehliyeti olmaması.
  • Çocuğun babayla daha iyi eğitim ve sosyal çevrede yaşayacak olması.
  • Çocuğun tercihi (özellikle 12 yaş ve üzeri).

Hangi Durumlarda Velayet Anneye Verilmez?

  • Annenin Küçük Olması: Annenin yaşının küçük olması durumunda velayet anneye verilemez. Bu durumda çocuğa vasi atanması veya velayetin babaya verilmesi gerekir (Yargıtay-20. Hukuk Dairesi-2016/5002Kaynak; Yargıtay-8. Hukuk Dairesi-2017/7811Kaynak).
  • Annenin Kısıtlı Olması: Annenin kısıtlı (mahcur) olması durumunda velayet hakkı kendisine bırakılmaz (Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2012/22114Kaynak).
  • Velayeti kendisine verilen annenin, çocuğu fiilen babaya, dedeye veya anneanneye bırakarak başka bir şehre yerleşmesi veya çocukla ilgilenmemesi durumunda velayet anneden alınır (Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2010/2598Kaynak; Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2016/25092Kaynak; Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2008/7130
  • Fiziksel Şiddet: Annenin çocuğa fiziki şiddet uyguladığının ceza yargılaması veya delillerle sabit olması
  • Suç İşleme ve Madde Bağımlılığı: Annenin uyuşturucu madde ticareti yapması veya kullanması gibi suçlardan hüküm giymesi
  • Eğitimin Engellenmesi: Annenin ilköğretim çağındaki çocuğu okula göndermemesi, velayetin babaya verilmesi için haklı bir sebep sayılmıştır (Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2007/17784)
  • Annenin çocukları terk ederek başka bir erkekle yaşamaya başlaması velayetin anneye verilmemesi veya geri alınması sebebidir .
Önemli Ayrım: Sadece evlilik olmaksızın başka bir erkekle yaşamak, eğer annenin velayet görevini ihmal ettiğine veya kötüye kullandığına dair kanıt yoksa, tek başına velayetin anneye verilmemesi için yeterli değildir.

(Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2013/6296)

Boşanmada Çocuğun Velayeti konusunda çocuğun görüşü

Boşanmada çocuğun velayeti davalarında, çocuğun karar verme yetisine sahip olması durumunda onun görüşü alınması zorunludur. Çünkü çocuğun fikri, mahkemenin vereceği karar üzerinde önemli bir etkiye sahiptir ve çocuğun menfaatlerinin korunmasına hizmet eder.

Mahkeme, gerektiğinde bu süreci desteklemek amacıyla psikolog, pedagog veya sosyal hizmet uzmanlarından görüş alabilir. Uzman, hem çocukla hem de ebeveynlerle ayrı ayrı görüşmeler yaparak kapsamlı bir rapor hazırlar. Bu rapor, hâkimin velayet kararını verirken yol gösterici temel unsurlardan biri olur.

3.Hamileyken Boşanmada Çocuğun Velayeti

Doğmamış çocuk için velayet düzenlemesi

Kadının hamile olması, boşanma davası açmasına engel değildir. Ancak çocuğun henüz doğmamış olması nedeniyle, velayet kararı doğumdan önce verilemez. Özellikle anlaşmalı boşanma durumlarında, doğmamış çocuk için velayet belirlemek hukuken mümkün değildir.

Hamilelik döneminde boşanmak isteyen ve doğacak çocuğunun velayetini kaybetmek istemeyen ebeveynlerin, doğmamış çocuğun velayetinin nasıl belirleneceğini iyi anlaması gerekir.

  • Çocuğun tam ve sağlıklı bir şekilde doğması ve kişilik kazanması zorunludur.
  • Ayrıca, çocuğun velayet hakkının oluşabilmesi için soybağının kurulmuş olması gerekir.

Çocuğunuzun velayetini güvence altına almak için boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili destek alın. Hemen mesaj gönderin

Baba doğumdan sonra velayet isteyebilir mi?

Doğmamış çocuğun soybağının tespitinde, boşanma kararının kesinleşme tarihi esas alınarak farklı sonuçlar vardır.

Boşanma Sonrası 300 Günlük İddet Süresi İçinde Doğan Çocuk:
Bu süre, evlilik devam ediyormuş gibi kabul edilir ve anne ile baba müşterek velayet hakkına sahiptir.

Boşanma davası devam ederken doğum olursa ne olur?

Boşanma Kesinleşmeden Önce Doğan Çocuk:
Evlilik içinde doğmuş sayılır. Anne ve baba, çocuğun velayetini müşterek kullanır.

İddet Süresinden Sonra Doğan Çocuk:
Kural olarak velayet hakkı anneye aittir. Ancak annenin küçük olması, kısıtlanmış olması veya vefatı durumunda velayet babaya geçer. Eğer babanın kimliği belirlenemiyorsa, sulh hukuk mahkemesi çocuğa vasi tayin eder.

4. Velayet Davası Dilekçe Örneği 2026

Boşanma sürecinden sonra velayet konusunda anlaşmazlık yaşanması halinde, velayet talebi için mahkemeye başvurmak gerekir. Velayet talebini içeren dilekçenin doğru ve eksiksiz hazırlanması, davanın seyri açısından büyük önem taşır. Boşanmada çocuğun velayeti sürecinde haklarınızı koruyun! Avukatlarımızla hemen ulaşın.

Velayet talebinde bulunurken nelere dikkat edilmeli?

İşte boşanmada çocuğun velayetine ilişkin talep dilekçesi yazarken dikkat edilmesi gerekenler:

Davacı ve davalının açık kimlik bilgileri: Ad, soyad, T.C. kimlik numarası, adres.

Çocuğun kimlik bilgileri: Adı, soyadı, doğum tarihi.

Davanın konusu: Velayetin değiştirilmesi ya da talep edilmesi.

Talep gerekçeleri: Neden velayetin kendisine verilmesini istediğinizin açık ve somut gerekçeleri. (Çocuğun eğitimi, sağlık durumu, anne-baba tutumları, çocuğun menfaati vb.)

Deliller: Velayet talebinizi destekleyen belgeler, tanık beyanları, uzman raporları varsa eklenmelidir.

Velayet konusunda kararsız mısınız? Boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili haklarınız için profesyonel destek alabilirsiniz.
İletişime geçin

Velayet Dava Dilekçesi Örneği-1

İSTANBUL () AİLE MAHKEMESİNE

TARİH

DAVACI: [Adınız, soyadınız, T.C. Kimlik No, adresiniz]
DAVALI: [Diğer tarafın adı soyadı, T.C. Kimlik No, adresi]

KONU: Velayet talebidir.

AÇIKLAMALAR:
[Burada, velayetin neden size verilmesi gerektiğini açık ve detaylı biçimde yazın. Örneğin; çocuğun eğitim ve bakımı için daha uygun koşulların sizde bulunduğunu, diğer tarafın yeterli ilgi göstermediğini veya çocuğun menfaatinin sizinle yaşaması yönünde olduğunu açıklayın.Eğer davalının savcılık dosyası varsa celbini talep edin. ]

Tarafların …/…/…. tarihinde doğan [Çocuğun Adı] isimli müşterek çocukları bulunmaktadır. Taraflar fiilen ayrı yaşamakta olup, çocuğun doğumundan bu yana tüm bakım, eğitim ve yaşamsal ihtiyaçları davacı anne tarafından tek başına, fedakârca karşılanmaktadır.

Müşterek çocuk [Çocuğun Adı], olayları idrak edebilecek olgunluktadır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2017/3117 E. sayılı kararında ve Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 2019/2834 E. sayılı kararlarında açıkça belirtildiği üzere; “Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesinin 12. maddesi iç hukuk tarafından yeterli idrake sahip olduğu kabul edilen çocuklara, kendilerini ilgilendiren davalarda görüşlerini ifade etmeye olanak tanınmasını ve görüşlerine gereken önemin verilmesi gerektiğini öngörmektedir.”

Çocuğun “eğitim, kültür, yaşam olanakları bakımından nerede yaşamak istediği konusunda bilgilendirilerek, velayet hakkındaki tercihinin kendisinden sorulması” (Yargıtay 2. H.D. 2016/433 E.) ve bu beyanın uzman raporlarıyla birlikte değerlendirilmesi, adil bir karar verilmesi açısından elzemdir.

TEDBİR TALEBİMİZ Yargılama süreci devam ederken çocuğun daha fazla mağdur olmaması adına, Yargıtay 2. Hukuk Dairesi’nin 2016/4421 E. sayılı kararındaki “velayet kamu düzeni ile ilgili bulunup, çocuğun üstün yararı da dikkate alınarak değişen şartlara göre her zaman yeniden değerlendirilmesi” ilkesi gözetilerek, dava sonuna kadar velayetin tedbiren müvekkile verilmesini talep ederiz.

Davacı anne, düzenli bir geliri olmamasına rağmen, kendi emeği, aile desteği ve çocuğuna adanmış yaşamı sayesinde çocuğun hiçbir ihtiyacını eksik bırakmamıştır. Çocuğun sağlık kontrolleri, okul takibi, beslenmesi, psikolojik gelişimi ve sosyal çevresi tamamen davacı tarafından titizlikle yürütülmektedir.

Davalı baba ise uzun süredir ciddi bir alkol bağımlılığı problemi yaşamaktadır. Bu bağımlılık;

  • Çocuğun yanında defalarca alkol etkisi altında bulunmasına,
  • Öfke kontrolünü kaybetmesine,
  • Ev ortamında istikrarsız, güvensiz ve huzursuz bir atmosfer oluşmasına,
  • Çocuğun psikolojik bütünlüğünün derinden zedelenmesine

neden olmuştur.

Davalının bağımlılığı, çocuğun en temel güvenlik ihtiyacını dahi karşılamaktan uzaktır. Çocuğun davalı yanında kaldığı dönemlerde korku, huzursuzluk, uyku problemleri yaşadığı; okul başarısının düştüğü ve psikolojik açıdan belirgin gerileme gösterdiği somut olarak gözlemlenmiştir.

Velayet, tarafların maddi durumuna göre değil; çocuğun üstün yararına göre belirlenir. Davacının gelirinin olmaması, çocuğun bakımını ve gelişimini sağlıklı biçimde yerine getirmesine engel değildir. Buna karşılık, alkol bağımlılığı bulunan bir ebeveynin velayet sorumluluğunu güvenli şekilde yerine getirmesi mümkün değildir.

Çocuğun bedensel, ruhsal ve sosyal gelişimi açısından istikrarlı, güvenli ve sağlıklı tek ortam davacı annenin yanıdır. Davalı babanın yaşam tarzı ve bağımlılığı, çocuğun üstün yararına açıkça aykırıdır.

Mutlaka olayınıza özgü Yargıtay kararlarını dilekçenize ekleyiniz.

DELİLLER:

  • Nüfus kayıt örneği
  • Çocuğun okul ve sağlık raporları
  • Tanık beyanları
  • Uzman raporları (varsa)

HUKUKİ SEBEPLER:
Türk Medeni Kanunu, ilgili diğer mevzuat.

SONUÇ VE TALEP:
Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle, çocuğun velayetinin davacıya verilmesine karar verilmesini saygılarımla arz ve talep ederim.
İmza:

Boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili haklarınızı öğrenmek için uzman görüşü alın! Bize ulaşın.

5.Boşanmada Çocuk Kime Verilir?

Müşterek Velayet: Boşanma öncesinde çocuklar anne ve babanın müşterek velayeti altındadır (TMK m.336).

Boşanmada Çocuğun Velayeti: TMK’ya göre boşanma ile birlikte velayet genellikle bir ebeveyne verilir. Bu kararda mahkeme, özellikle çocuğun yüksek yararını gözetir (TMK m.337).

Velayetin Değiştirilmesi Sebepleri

  • Velayeti elinde bulunduran ebeveynin çocuğa iyi bakmaması.
  • Şiddet, ihmal veya kötü alışkanlıklar.
  • Ebeveynin evlenmesi veya yaşam koşullarının olumsuz değişmesi.
  • Çocuğun eğitim ve sağlık ihtiyaçlarının karşılanamaması.

6. Baba Velayet Çocuğun Velayetini Nasıl Alır ?

Evet. Boşanma Sürecinde Baba Velayet Alabilir. Fakat mahkemenin karar verirken dikkat ettiği bazı hususlar vardır.

Çocuğun Yaşı ve Durumu: Küçük yaşta çocuklar genellikle annede bırakılır.

Çocuğun Menfaati: Eğitim, sağlık, psikolojik durum ve çocuğun mutluluğu.

Ebeveynlerin Durumu: Anne ve babanın ekonomik durumu, yaşam koşulları, kişilik özellikleri ve çocuğa karşı tutumu.

Çocuğun Görüşü: Ayırt etme gücüne sahip çocukların görüşü de dikkate alınır. Çocuğun ısrarla babasıyla kalmak istemesi ve babasının yanında daha mutlu olduğunun uzman raporlarıyla belirlenmesi durumunda, annenin durumu uygun olsa bile velayet babaya verilebilir (Yargıtay-2. Hukuk Dairesi-2015/7152)

Tarafların Uyum Durumu: Çocukla daha iyi ilgilenecek ve çocuğun gelişimini destekleyecek ebeveyn tercih edilir.

Çocuğunuzun velayeti için en doğru adımları atmak ister misiniz? Boşanmada çocuğun velayetiyle ilgili destek için tıklayın!
Hemen yazın

Hangi şartlarda çocuğun velayeti babaya verilir?

Yargıtay’a göre, velayet düzenlemesinde en önemli kriter çocuğun üstün yararıdır.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Esas No: 2015/11241 | Karar No: 2016/1020 | Tarih: 20.01.2016 tarihli kararı ile velayetin babaya verilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

Mahkeme, 18.12.2006 doğumlu Selvi ve 16.06.2008 doğumlu Serhat isimli çocukların velayetini anneye vermiştir. Ancak toplanan deliller ve uzman raporları, babanın velayet görevini sorunsuz yerine getirebileceğini göstermiştir. Ayrıca çocukların yaşadıkları çevreye alıştıkları belirlenmiştir.

Davacı annenin yaşadığı ilçede bir dinlenme tesisinde çalıştığı ve orada kaldığı tespit edilmiştir.

Anne ve babanın çıkarları ile çocuğun çıkarları çatıştığında, çocuğun yararı öncelikli olmalıdır. Annenin ekonomik ve sosyal açıdan istikrarlı bir yaşam sürdüremediği göz önüne alınarak, velayetin babaya verilmesinin müşterek çocukların üstün yararına olduğu sonucuna varılmıştır.

Velayet kararı verilirken, taraf ebeveynlerin koşullarından ziyade çocuğun yüksek yararı esas alınır. Bu durumda çocuğun ihtiyaçlarını daha iyi karşılayacak ebeveynin velayeti üstlenmesi gerekir.

Velayet değişikliği talebinde bulunulması halinde, mevcut velayetin değiştirilmesini gerektirecek somut ve ciddi bir durumun ortaya konması gerekir.

Yine Yargıtay 2. Hukuk Dairesi Esas No: 2016/6316 Karar No: 2016/7021 Tarih: 06.04.2016 tarihli kararı ile velayetin babaya verilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

Tarafların anlaşmalı boşanması sonucu ortak çocuk (29.04.2008 doğumlu Şenay’ın) velayeti babaya verilmiş ve bu karar 04.07.2014 tarihinde kesinleşmiştir. Anne, 15.07.2014 tarihinde velayetin değiştirilmesi için dava açmıştır.

Mahkemenin aldığı sosyal inceleme raporuna göre:

  • Baba, çocuğuyla ilgili sorumluluklarını yerine getirmektedir.
  • Çocuk, babası ile iletişimindedir.
  • Ancak çocuk anne özlemi çekmekte, hem anne hem baba ile yaşamak istemekte, anneye daha fazla bağlıdır ve onu sık görmek istemektedir.

Dosya kapsamına göre, velayetin değiştirilmesini gerektiren bir durumun ortaya çıktığı ya da babanın velayet görevini kötüye kullandığına dair herhangi bir kanıt bulunmamaktadır.

Buna rağmen, mahkeme davanın kabulüne karar vermiştir. Yargıtay bu kararı, yeterli gerekçe olmaması sebebiyle bozmuştur. Velayet hakkını kötüye kullanmayan ve çocuğa gereken ilgiyi gösteren ebeveynin velayeti elinden alınamaz.

Baba lehine delil olarak neler sunulabilir?

Boşanmada çocuğun velayetini kaybetmeyin! Uzman avukatlarımızla hemen iletişime geçin: WhatsApp

Çocuğa Bakım ve İlgili Olma Kanıtları

  • Çocuğun günlük bakımını sağladığını gösteren tanık ifadeleri
  • Çocuğun eğitim, sağlık ve sosyal ihtiyaçlarına aktif katılım belgeleri (okul kayıtları, sağlık raporları vb.)

Ekonomik Durumu Gösteren Belgeler

  • Maaş bordrosu, gelir belgeleri
  • Ev sahibi olduğuna dair tapu veya kira kontratı
  • Düzenli gelir ve geçim kaynaklarını kanıtlayan dokümanlar

Yaşam Koşullarını Gösteren Kanıtlar

  • Çocuğun yaşadığı evin uygunluğunu gösteren fotoğraflar, evin fiziki durumu
  • Çocuğun rahat, sağlıklı ve güvenli bir ortamda yaşadığını kanıtlayan raporlar

Uzman Raporları

  • Psikolog, pedagog veya sosyal hizmet uzmanı raporları
  • Çocuğun babasıyla ilişkisini ve ortamını değerlendiren sosyal inceleme raporları

Çocuğun Görüşü

  • Ayırt etme gücüne sahip çocukların velayet konusundaki tercihlerini belirten beyanları (mahkeme huzurunda alınabilir)

Ebeveynin Sabıka Kaydı Olmadığını Gösteren Belgeler

  • Adli sicil kaydı temizliği, aile içi şiddet ya da ihmal durumlarının bulunmadığını gösterir belgeler

Düzenli İletişim ve İlişki Kanıtları

  • Çocuğun babasıyla düzenli görüşme ve iletişim kurduğunu gösteren telefon kayıtları, mesajlaşmalar veya tanık beyanları

Annenin Akli Dengesi

  • Önem: Annenin psikolojik durumu, velayet kararı üzerinde doğrudan etkilidir.
  • Değerlendirme Yöntemleri: Mahkeme genellikle psikolog veya psikiyatrist raporu ister.
  • Örnek Durumlar:
    • Psikiyatrik rahatsızlıkların çocuğa bakmayı engellemesi,
    • Ruhsal dengesizlik veya şiddet eğilimi bulunması,
    • Tedavi süreci ve tedaviye uyumun değerlendirilmesi.

Annenin Kişisel Özellikleri

  • Karakter ve Davranışlar: Sorumluluk bilinci, sabır, şefkat gibi özellikler.
  • Çocuğa Karşı Tutumu: Çocuğun fiziksel ve psikolojik ihtiyaçlarına gösterdiği ilgi ve şefkat.
  • Eğitim Durumu: Annenin eğitim seviyesi çocuğun gelişimi açısından etkili olabilir.
  • Yaşam Tarzı ve Alışkanlıklar: Alkol, uyuşturucu kullanımı, şiddet davranışları varsa olumsuzdur.
  • Sosyal Çevre: Annenin destek aldığı aile ve sosyal çevrenin niteliği.

Velayet Davası Ne Kadar Sürer?

Bilirkişi ve sosyal inceleme raporu gereken durumlarda süre uzayabilir.

Anlaşmalı boşanmada anlaşarak velayete karar verilmesi 1 hafta-2 ay arasında sonuçlanır.

Çekişmeli boşanma davasında velayet davası ise ortalama 2-3 yıl sürmektedir. Ancak dava devam ederken geçici velayet alınması önemlidir.

7.Boşanmada Çocuğun Velayeti Kime Verilir? Yaşa Göre Velayet

Boşanma sürecinde en çok merak edilen konulardan biri, çocuğun velayetinin hangi ebeveyne verileceği sorusudur. Türk Medeni Kanunu’na göre velayet kararı, çocuğun üstün yararı gözetilerek verilir.

3 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

Genellikle 0-6 yaş arası çocuklar, bakım ve ilgi ihtiyaçları nedeniyle anneye verilir. Ancak annenin çocuğa bakamayacak durumda olması (sağlık sorunları, bağımlılık, ihmal) halinde babaya verilebilir.

4 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

4 yaşındaki çocuklar için de anne önceliklidir. Hakim, çocuğun psikolojik gelişimi ve bakım ihtiyaçlarını dikkate alır. Annenin uygun koşulları yoksa babaya verilebilir.

5 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

5 yaşındaki çocuklar hâlâ anne bakımına ihtiyaç duyar. Ancak annenin yaşam koşulları çocuğun sağlığına zarar veriyorsa, babaya verilmesi mümkündür.

7 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

7 yaşındaki çocuklar okul çağındadır. Hakim, eğitim imkânlarını ve çocuğun alıştığı çevreyi dikkate alır. Anne-baba koşulları eşitse, çocuğun görüşü de önem kazanır. Anlaşmalı boşanma protokolü ve çocukların hakları üzerine detaylı bir inceleme için bkz. Elif Sargin, Türk Hukukunda Anlaşmalı Boşanmanın Şartları Üzerine Bir İnceleme, Selçuk Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 2020 (makaleye ulaşmak için tıklayın).

10 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

10 yaşındaki çocuklar kendi görüşlerini ifade edebilir. Hakim, çocuğun tercihini dikkate alır ancak nihai karar çocuğun üstün yararına göre verilir.

12 Yaşındaki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

12 yaş ve üzeri çocukların fikri daha güçlü şekilde dikkate alınır. Çocuk hangi ebeveyni istiyorsa, bu tercih mahkeme kararında etkili olur.

Boşanmada İki Çocuğun Velayeti Kime Verilir?

Mahkemeler genellikle kardeşlerin ayrılmaması ilkesini benimser. Bu nedenle iki çocuğun velayeti çoğunlukla aynı ebeveyne verilir. Ancak çocukların yaş farkı ve özel ihtiyaçları dikkate alınabilir.

Boşanmada Çocuğun Velayeti Davası Ücreti 2026’te Ne Kadar?

2026 yılı için velayet davası açarken ödenmesi gereken harç ve gider avansı mahkemeye göre değişse de ortalama 4.128,00-TL’dir.
Ayrıca avukatla çalışılması durumunda Türkiye Barolar Birliği’nin belirlediği asgari vekalet ücretinden düşük olmamak kaydıyla avukatın çalışma şekline göre değişkenlik göstermektedir.

8. Boşanmada Çocuğun Velayeti – Sık Sorulan Sorular

Boşanmada Çocuğun Velayet Davası Vekalet Ücreti Kesinleşmeden İcraya Konulabilir Mi?

Hayır. Avukatlık ücretine dair mahkeme kararı kesinleşmeden icra takibi başlatılamaz. Kararın kesinleşmesi gerekir; aksi hâlde yapılan icra takibi itirazla durdurulabilir. Boşanmada çocuğun velayeti konusunda profesyonel destek mi istiyorsunuz? Hemen tıklayın ve danışmanlık alın!

Velayet Davası E-Devlet’te Görünür Mü?

Evet. Velayet davası UYAP Vatandaş Portalı üzerinden e-Devlet’e giriş yapılarak görülebilir.
İzlemek için:
e-Devlet > UYAP Davalarım > Aile Mahkemesi Davaları

Boşanmada Çocuğun Velayeti Davası Avukatsız Açılır mı?

Evet, avukat tutmak zorunlu değildir. Ancak süreçte usul hataları yapılması hâlinde davanın reddedilmesi veya hak kaybı yaşanması olasıdır. Boşanmada çocuğun velayetine ilişkin velayet davaları Yargıtay kararları verilecek kararda önemli bir yere sahip olduğundan hukuki olarak dilekçenin kararlarla desteklenmesi gerekir.
Uzman avukat desteği için hemen iletişime geçin:
WhatsApp ile iletişim kurun

Velayet Davası Adli Tatilde Görülür mü?

Evet. Boşanmada çocuğun velayetine ilişkin velayet davaları, adli tatilde görülebilecek işler arasında yer alır çünkü çocukla ilgili işlemler “ivedi” sayılır.
Adli Tatil: 20 Temmuz – 31 Ağustos arasıdır.

Velayet Davası İçin Gerekli Evraklar Nelerdir?

Boşanmada çocuğun velayetine ilişkin velayet davası açarken şu belgeler gereklidir:
Nüfus kayıt örneği (anne, baba, çocuk)
Dava dilekçesi
Kimlik fotokopisi
Delil listesi (tanık, sosyal inceleme talebi vb.)
Gider avansı ve harç dekontu
Eğer avukatla açılıyorsa ayrıca noter onaylı vekaletname gerekir.

Velayet Davası Yetkili Mahkeme Hangisi?

Velayet davaları Aile Mahkemelerinde açılır. Yetkili mahkeme, çocuğun ikametgahının bulunduğu yer mahkemesidir. Dava dilekçesinde çocuğun üstün yararını gösteren deliller sunulmalıdır.

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir